Nordisk litteratur

For første gong får vi ei regional litteraturhistorie som dekkjer 1000 år og som tek for seg både sakprosa og skjønnlitteratur.

I Vestfolds litteraturhistorie 1000 – 2000 kan du lesa om:

•  Sakprosa og skjønnlitteratur; barnelitteratur og vaksenlitteratur. .

•  ”Høg” og ”låg” litteratur

•  Tekstar, sjangarar, skrivemåtar, forfattarar, miljø og periodar

•  Korleis tekstar framstiller Vestfold ut frå ulike skrivemåtar og ulike holdningar

•  Grunnvilkåra for litterær skriving og korleis desse har utvikla seg over tusen år. 

•  Samspelet mellom vestfoldregional og norsk, men òg europeisk litteratur

•  Den rolle Vestfold har spelt i norsk litteraturhistorie og den rolle dei ulike kommunane har spelt i fylkets litteraturhistorie. Bak i boka finst ei liste der forfattarane er fordelte på kommunar.

•  Tekstar og sjangrar som ikkje eller knapt er omtalte i nasjonale litteraturhistorier; privatbrev, skillingsviser, kvalfangstviser, høvesdikt o.a. I denne litteraturhistoria får dei fyldig omtale.

•  Ei rekkje forfattarar som er lite eller ikkje omtalte i nasjonale litteraturhistorier; Klosterlasse, Hans Allum, Hanna Winsnes, Clara Tschudi, Sigurd ­Mathiesen, Jens Müller, Lorens Berg, Gunnar Chr. Wasberg, Per Nyhus og andre.

•  Nye perspektiv på velkjende tema i norske litteraturhistorier, til dømes det såkalla moderne gjennombrotet.

•  Eit skiftande forhold mellom sakprosa og skjønnlitteratur.

Norsk litteraturhistorie i Vestfold kunne denne boka like godt heitt.

Det er ingen motsetnad mellom nasjonale og regionale litteraturhistorier. Vestfolds litteraturhistorie fokuserer på forholdet mellom det regionale og nasjonale, regionalt særpreg og fylkets litterære rolle og produktivitet. Den utvidar, supplerer og nyanserer derfor den nasjonale litteraturhistoria.

Boka er lettlesen og skriven for alle interesserte, men også fagfolk vil truleg finna noko interessant.

Forfattaren Kåre Glette er dr.philos. og tidlegare førsteamanuensis ved Høgskolen i Vestfold. I mange år har han arbeidd med regional litteratur, teoretisk og praktisk, med utgangspunkt i Vestfold, og skrive ei rekkje artiklar og tre bøker om emnet. Han var også med og starta nettstaden Vestfolds litteraturportal.

ISBN 978-82-7099-546-2, 497 sider, innbundet
Format: 17x24 cm, vekt ca. 1 kg, publiseringsår 2009, språk: nynorsk

Denne samlinga med litterære studiar opnar med ein presen­tasjon av Snorre Sturlasons skildring av det underlege ”synet” som Olav Haraldsson hadde da han rei over fjellet på veg til døden på Stiklestad i 1030, og følgjer så denne ”Olavs-visjonen” vidare til Draumkvedet og annan europeisk visjonslitteratur.  Nokre av artiklane har sitt utgangspunkt i radioforedrag i ”P2-Akademiet” (”Utviklingsliner og tema i Tarjei Vesaas’ dikting”, ”Når kunstartar møtest. Lyrikk og musikk”). Garborg-studien (”Arne Garborg på leit etter den bortkomne Faderen”) har sin bakgrunn i ei prøveførelesing over sjølvvalt emne til den filosofiske doktorgraden, medan eit kapittel – ”Johan Falkberget på leit etter det oppreiste mennesket” – har sprunge ut frå arbeidet med eit opposi­sjonsinnlegg ved ein doktordisputas. Ein av artiklane er ein punktstudie over eit viktig tema i Duun-forskinga (”Olav Duun på leit etter medmennesket”). Eit av kapitla prøver å gi ein samla presentasjon av lyrikaren A.O. Vinje på sitt beste. Aslaug Vaas syn på ”poetisk tenking” og ”poetisk visjon” er emne for eit anna kapittel, og artikkelen ”Rytmeriket kring Dovrefjell” freistar å fange inn eit sentralt  tema i Inge Krokanns Dovre-dikting.

På ulike måtar har alle dei 11 kapitla tilknyting til emne som Leif Mæhle i 30 år har arbeidd med og forska og undervist i som professor i nordisk, særleg nynorsk litteratur, ved Universietet i Oslo.

ISBN 978-82-7099-547-9, 195 sider, innbundet
Format: 14x23 cm, vekt 0,4 kg, publiseringsår 2009, språk: nynorsk

Henrik Wergeland. Religionskritikeren og trosfrihetsforkjemperen

Henrik Wergelands religionspolitiske engasjement forbindes gjerne med hans kamp mot trosfrihetsunderskuddet i 1814-grunnloven, spesielt jødeforbudet. Men forfatterskapet hadde skarp brodd mot det ”fordervede sammenfall” mellom geistlig og politisk makt overhodet. Han angrep det frihetsfiendtlige og maktkorrupte innen alle former for organisert religion.

Blikk på Vesaas

Fra debuten med Menneskebonn i 1923 og fram til den posthumt utgitte Liv ved straumen var Tarjei Vesaas’ (1897-1970) forfatterskap i ubrutt bevegelse. I tida etter andre verdenskrig og fram mot syttitallet var Vesaas den fremste fornyeren av romansjangeren på norsk. Snart førti år etter hans død, er Vesaas’ verk fortsatt i bevegelse. For hver gang romanene, novellene, diktene, de litterære rommene i forfatterskapet hans betraktes, ser de annerledes ut.